ZIEKTE VAN BECHTEREW
De ziekte van Bechterew, ook bekend als axiale spondyloartritis, is een chronische ontstekingsziekte die vooral de wervelkolom en het bekken aantast. Het veroorzaakt rugpijn, stijfheid en kan op termijn leiden tot verstijving van de wervelkolom. De klachten beginnen vaak op jonge leeftijd. Vroege diagnose en behandeling met oefentherapie en medicatie zijn belangrijk om klachten te verminderen en de beweeglijkheid te behouden. De ziekte komt vaker voor bij mannen.
Er zijn verschillende vormen binnen het spectrum van de ziekte van Bechterew, dat tegenwoordig vaak onder de bredere noemer axiale spondyloartritis (axSpA) wordt geplaatst.
Hieronder een overzicht:
🔹 1. Niet-radiografische axiale spondyloartritis (nr-axSpA)
- Ontstekingsklachten aan de wervelkolom, zonder zichtbare afwijkingen op röntgenfoto’s.
- Komt vaak in een vroeg stadium voor.
- MRI en bloedonderzoek (zoals HLA-B27) spelen een belangrijke rol in de diagnose.
🔹 2. Radiografische axiale spondyloartritis (klassieke ziekte van Bechterew)
- Hier zijn veranderingen aan de gewrichten van het bekken (SI-gewrichten) en wervelkolom wel zichtbaar op röntgenfoto’s.
- Dit is de vorm die traditioneel ‘ziekte van Bechterew’ werd genoemd.
🔹 3. Juveniele spondylitis (jeugdvorm)
- Begint op jonge leeftijd (kinderen en adolescenten).
- Symptomen lijken op die van volwassenen, maar met meer nadruk op gewrichtsklachten in de onderste ledematen.
Aanverwante aandoeningen binnen het spondyloartritis-spectrum:
Hoewel ze technisch gezien niet “soorten van Bechterew” zijn, behoren ze wel tot dezelfde verwante groep:
- Psoriasisartritis (PsA) – bij mensen met psoriasis
- Reactieve artritis
- Artritis bij inflammatoire darmziekten (zoals de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa)
- Ongedifferentieerde spondyloartritis – klachten passen niet volledig in een specifieke subgroep
🟡 Samenvattend:
De ziekte van Bechterew wordt tegenwoordig beschouwd als de radiografische vorm van axiale spondyloartritis. Er is dus sprake van een spectrum met meerdere vormen, afhankelijk van het stadium, beeldvorming en bijkomende kenmerken.
De ziekte van Bechterew (radiografische axiale spondyloartritis) kent een aantal kenmerkende symptomen en klachten. Deze beginnen meestal geleidelijk en op jonge volwassen leeftijd (meestal tussen 20 en 40 jaar).
🔹 Typische kenmerken en symptomen
🟢 Pijn en stijfheid:
- Chronische lage rugpijn, vooral ’s nachts of in rust.
- Ochtendstijfheid die meer dan 30 minuten aanhoudt.
- Klachten verminderen juist bij beweging (niet bij rust).
- Pijn in de bilstreek, vaak afwisselend links en rechts (SI-gewrichten).
🟢 Verminderde beweeglijkheid:
- Moeilijker bukken, draaien of rechtop staan.
- Naarmate de ziekte vordert, kan de wervelkolom verstijven.
🟢 Ontstekingen buiten de wervelkolom:
- Enthesitis: ontsteking van peesaanhechtingen (bijv. aan het hielbeen = hielpijn).
- Artritis: gewrichtsontstekingen, vooral in knieën, enkels of schouders.
- Oogontstekingen (uveïtis): plots rood, pijnlijk oog met lichtgevoeligheid en wazig zien.
- Soms ook huid- of darmklachten (zeker bij overlap met andere vormen van spondyloartritis).
🟢 Vermoeidheid:
- Veel patiënten ervaren chronische vermoeidheid.
🔸 Minder vaak, maar mogelijk:
- Verminderde longfunctie door verkalking van ribgewrichten.
- Hartproblemen zoals hartritmestoornissen of ontsteking van de hartkleppen.
- Osteoporose (botontkalking), ook op jongere leeftijd.
🟡 Opmerkingen:
- De klachten kunnen in golven verlopen (met opvlammingen en rustige periodes).
- De ziekte is chronisch en kent een progressief verloop, maar met goede behandeling is remming van klachten en ontsteking mogelijk.
De precieze oorzaak is nog niet volledig bekend, maar we weten wel een aantal belangrijke factoren:
🔹 Erfelijke aanleg
- Veel mensen met Bechterew hebben het HLA-B27-gen
- Dit betekent niet dat je het altijd krijgt, maar het verhoogt de kans
🔹 Afweersysteem (immuunsysteem)
- Het lichaam valt per ongeluk eigen gewrichten aan → ontstekingen
- Vooral in de onderrug en het bekken
🔹 Mogelijke triggers
- Infecties (bijv. darm- of urineweginfecties)
- Langdurige stress
- Roken (verergert klachten en ziekteverloop 🚬)
- Weinig beweging
Hoewel Bechterew niet te genezen is, kun je veel doen om klachten te verminderen:
🧘♂️ Blijven bewegen (heel belangrijk!)
- Dagelijkse oefeningen houden je rug soepel
- Denk aan rekken, strekken, wandelen of zwemmen
🪑 Goede houding
- Let op hoe je zit en staat
- Rechtop blijven helpt verstijving te voorkomen
🔥 Warmte
- Warme douche, bad of kruik kan pijn verminderen
💊 Medicatie (via huisarts of specialist)
- Ontstekingsremmers (zoals NSAID’s)
- Soms zwaardere medicijnen (biologicals)
😴 Rust en balans
- Luister naar je lichaam: afwisseling tussen inspanning en rust
Je kunt de ziekte niet voorkomen, maar wel verergering beperken:
✅ Blijf actief
- Dagelijks bewegen voorkomt stijfheid en vergroeiing
✅ Fysiotherapie
- Gerichte begeleiding helpt om klachten onder controle te houden
✅ Stoppen met roken
- Roken maakt de ziekte aantoonbaar erger
✅ Goede slaaphouding
- Stevig matras en niet te hoog kussen
✅ Regelmatige controle
- Bij huisarts of reumatoloog om het verloop te volgen
Neem contact op met je huisarts als je:
🔸 Langdurige lage rugpijn hebt (> 3 maanden)
- Vooral bij jongeren (< 45 jaar)
- Pijn die verbetert bij bewegen, maar niet bij rust
🔸 Ochtendstijfheid ervaart
- Die langer dan 30 minuten duurt
🔸 Nachtelijke pijn hebt
- Vooral in de tweede helft van de nacht
🔸 Andere klachten krijgt
- Ontstoken ogen (rood, pijnlijk 👁️)
- Vermoeidheid
- Pijn in heupen of schouders
🔸 Al de diagnose hebt en klachten verergeren
- Nieuwe pijn, meer stijfheid of minder beweeglijkheid
Locatie: Amstelkwartier
Openingstijden praktijk:
Alle werkdagen van 08:00 tot 17:00
Tel: 020 308 1234
Na sluitingstijd: 088 003 0600
Locatie: Buiksloterham
DISCLAIMER De informatie op deze pagina vervangt geen medisch onderzoek, diagnose of behandeling. Bij aanhoudende, verergerende of onduidelijke klachten dient altijd een huisarts te worden geraadpleegd.
ZELFZORG PORTAAL ->
- Glossary: SI-Gewrichtsklachten [SI]
- Glossary: GewrichtsproblemenGewrichtsproblemen veroorzaken pijn, stijfheid of zwelling in één of meer gewrichten. Ze ontstaan vaak door slijtage, ontsteking of overbelasting.