(ONTSPANNINGS) OEFENINGEN – GEZICHT en KEEL
Zelfzorg- en ontspanningsoefeningen bij klachten van gezicht en keel
Oefeningen voor Gezicht en Keel
Het gebied van gezicht en keel bevat veel spieren en organen die intensief worden gebruikt bij spreken, slikken, ademen, kauwen en mimiek. Spanning, stress, verkoudheid of langdurig verkeerd gebruik (zoals kaakklemmen of stemoverbelasting) kunnen hier klachten veroorzaken, zoals een gespannen gevoel in het gezicht, kaakpijn, druk rond neus of oren of een brokgevoel in de keel.
🎧 Rustgevende muziek
De oefeningen op deze pagina zijn bedoeld als zelfzorg bij lichte tot matige klachten. Ze helpen om spieren te ontspannen, de beweeglijkheid te verbeteren en bewust om te gaan met ademhaling en houding. De oefeningen zijn zacht, veilig en eenvoudig thuis uit te voeren, zonder hulpmiddelen.
Gebruik de oefeningen die passen bij jouw klachten en voer ze rustig en pijnvrij uit. Merk je dat klachten toenemen, langer aanhouden of gepaard gaan met alarmsignalen zoals hevige pijn, koorts, plots gehoorverlies of slikproblemen, neem dan contact op met je huisarts.
👉 In het overzicht hieronder vind je per oefening een korte uitleg, het doel en hoe vaak je deze kunt uitvoeren.

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Gezichtsspieren
Nr.
GK-01
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Door bewust de mimische spieren aan te spannen en weer los te laten, neemt spanning in voorhoofd, wangen en rond de ogen af.

Uitvoering:
- Trek het gezicht overdreven samen (frons, knijp ogen dicht)
- Houd 5 seconden vast
- Laat volledig los
Herhalingen / duur:
5–10 keer
Doel:
Verminderen van spierspanning in het gezicht
Frequentie: 1–2× per dag, vooral bij stress of hoofdpijn
Aanvullende zelfzorg:
Rustige ademhaling, warme doek op het gezicht
Wanneer niet:
Bij acute aangezichtspijn of onverklaarde zenuwpijn → huisarts
🔗

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Kaakontspanning
Nr.
GK-02
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Helpt bij spanning van de kauwspieren en kaakgewrichten.

Uitvoering:
- Laat de tong los in de mond
- Open de mond langzaam (zonder forceren)
- Sluit rustig
Herhalingen / duur:
10 keer
Doel:
Ontspanning van kaakspieren en verbetering van beweeglijkheid
Frequentie:
Dagelijks, eventueel meerdere keren
Aanvullende zelfzorg:
Let op klemmen van de kaken, vermijd kauwgom
Wanneer niet:
Bij blokkeren of scherpe pijn in het kaakgewricht
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Tong- en keel
Nr.
GK-03
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Vermindert een gespannen of “brok in de keel”-gevoel.

Uitvoering:
- Laat de tong los op de mondbodem
- Adem rustig in door de neus
- Zucht langzaam uit door de mond
Herhalingen / duur:
1–2 minuten
Doel:
Ontspanning van keel- en tongspieren
Frequentie:
Dagelijks of bij klachten
Aanvullende zelfzorg:
Voldoende drinken, rustige ademhaling
Wanneer niet:
Bij slikpijn met koorts of toenemende klachten
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Neusademhaling stimuleren
Nr.
GK-04
Datum:
Versie:
Korte inleiding:
Rustige neusademhaling ondersteunt ontspanning van keel en gezicht.

Uitvoering:
- Sluit de mond
- Adem langzaam in door de neus
- Adem langer uit dan in
Herhalingen / duur:
2–5 minuten
Doel:
Verbeteren van ademhalingspatroon en ontspanning.
Frequentie:
Dagelijks
Aanvullende zelfzorg:
Neus spoelen met zoutoplossing bij verkoudheid
Wanneer niet:
Bij ernstige benauwdheid of acute infectie
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
oor- en drukklachten
(zachte drukregulatie)
Nr.
GK-05
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Helpt lichte drukklachten in de oren te verminderen.

Uitvoering:
- Sluit de mond
- Slik rustig of geeuw bewust
- Combineer met rustige neusademhaling
Herhalingen / duur:
5–10 keer
Doel:
Ondersteunen van drukverdeling in het middenoor
Frequentie:
Zo nodig
Aanvullende zelfzorg:
Vermijd hard persen of forceren
Wanneer niet:
Bij oorpijn, koorts of plots gehoorverlies → huisarts
🔗 koppelen

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Gezichtsmassage
Nr.
GK-06
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Zachte massage stimuleert doorbloeding en ontspanning.

Uitvoering:
- Maak cirkelvormige bewegingen met de vingertoppen
- Voorhoofd → wangen → kaaklijn
Herhalingen / duur:
1–3 minuten
Doel:
Ontspanning en pijnvermindering
Frequentie:
Dagelijks of bij spanning
Aanvullende zelfzorg:
Eventueel met warme handen of crème
Wanneer niet:
Bij huidinfecties of pijnlijke zwelling
🔗 koppelen

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Oogontspanning
Nr.
GK-07
Datum:
jan ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Ontspant de spieren rond de ogen en het voorhoofd, vaak overbelast bij schermgebruik en stress.

Uitvoering:
- Knipper 10× rustig
- Sluit daarna de ogen
- Ontspan het voorhoofd en de oogleden
Herhalingen / duur:
1–2 minuten
Doel:
Verminderen van spanning rond ogen en voorhoofd
Frequentie:
Meerdere keren per dag
Aanvullende zelfzorg:
Schermpauzes, voldoende daglicht
Wanneer niet:
Bij plots visusverlies of hevige oogpijn
🔗 koppelen

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Voorhoofd- en wenkbrauw
Nr.
GK-08
Datum:
ja. ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Gericht op onbewust fronsen en spanning in het voorhoofd.

Uitvoering:
- Trek de wenkbrauwen op
- Houd 5 seconden vast
- Laat volledig los
Herhalingen / duur:
5–10 keer
Doel:
Ontspanning van voorhoofdsspieren
Frequentie:
Dagelijks of bij spanningshoofdpijn
Aanvullende zelfzorg:
Warmte op het voorhoofd
Wanneer niet:
Bij acute hoofdpijn met neurologische klachten
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Nr.
GK-09
Datum:
jan. ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Vermindert spanning rond de mond en ondersteunt kaakontspanning.

Uitvoering:
- Tuit de lippen licht
- Ontspan en laat de mond iets openvallen
- Adem rustig door de neus
Herhalingen / duur:
1–2 minuten
Doel:
Ontspanning van mond- en kaakspieren
Frequentie:
Dagelijks
Aanvullende zelfzorg:
Let op klemmen van lippen of tanden
Wanneer niet:
Bij pijnlijke zwelling of wondjes rond de mond
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Laterale kaakbeweging
Nr.
GK-10
Datum:
jan. ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Verbetert de beweeglijkheid van het kaakgewricht zonder forceren.

Uitvoering:
- Mond iets openen
- Beweeg de onderkaak langzaam naar links
- Terug naar midden, dan rechts
Herhalingen / duur:
5× links en rechts
Doel:
Soepeler kaakgewricht
Frequentie:
1× per dag
Aanvullende zelfzorg:
Bewegingen klein en pijnvrij houden
Wanneer niet:
Bij blokkeren of scherpe kaakpijn
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Tong-rustpositie
Nr.
GK-11
Datum:
jan. ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Ondersteunt een ontspannen kaak- en keelhouding.

Uitvoering:
- Plaats de tong licht tegen het gehemelte
- Tanden raken elkaar niet
- Lippen ontspannen gesloten
Herhalingen / duur:
30–60 seconden
Doel:
Verminderen van kaak- en keelspanning
Frequentie:
Meerdere keren per dag
Aanvullende zelfzorg:
Bewustwording van rusthouding
Wanneer niet:
Geen specifieke contra-indicatie
🔗 koppelingen

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Zacht slikken met aandacht
Nr.
GK-12
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Helpt bij een gespannen keel of brokgevoel.

Uitvoering:
- Neem een kleine slok water
- Slik rustig zonder forceren
- Adem daarna ontspannen uit
Herhalingen / duur:
5 keer
Doel:
Ontspanning van slikspieren
Frequentie:
Zo nodig
Aanvullende zelfzorg:
Voldoende hydratatie
Wanneer niet:
Bij pijn bij slikken of verslikken
🔗 koppelening

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Zachte stemactivatie
Nr.
GK-13
Datum:
jan. 2026
Versie:
26-01
Korte inleiding:

Uitvoering:
- Hum zachtjes (“mmm mmm mmm mmm”)
- Geen volume, geen kracht
- Ontspan schouders en keel
Herhalingen / duur:
1 minuut
Doel:
Ontspannen stemgebruik
Frequentie:
1–2× per dag
Aanvullende zelfzorg:
Stem sparen, niet schrapen
Wanneer niet:
Bij plots heesheid langer dan 3 weken
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Neusvleugelmassage
Nr.
GK-14
Datum:
jan. ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Stimuleert ontspanning rond neus en bijholten.

Uitvoering:
- Maak kleine cirkels naast de neusgaten
- Adem rustig door de neus
Herhalingen / duur:
1 minuut
Doel:
Verminderen van spanning en drukgevoel
Frequentie:
Dagelijks
Aanvullende zelfzorg:
Warme handen gebruiken
Wanneer niet:
Bij pijnlijke ontsteking of huidirritatie
🔗 koppelleningen

ONTSPANNINGSOEFENINGEN
Afwisselend neusgat-ademen
Nr.
GK-16j
Datum:
an. ’26
Versie:
26-01
Korte inleiding:
Bevordert rustige ademhaling, zonder yogische techniek.

Uitvoering:
- Sluit één neusgat licht af
- Adem rustig in en uit
- Wissel van kant
Herhalingen / duur:
1–2 minuten
Doel:
Ontspanning en ademregulatie
Frequentie:
Dagelijks
Aanvullende zelfzorg:
Nooit forceren
Wanneer niet:
Bij ernstige neusverstopping
🔗 koppelen aan je zelfzorg-oefeningen CPT
